Zakup pompy ciepła w nowym domu może zostać częściowo sfinansowany z programu Moje Ciepło, ale sama obecność urządzenia nie wystarczy. Liczą się między innymi status budynku, wynik charakterystyki energetycznej, parametry pompy, sposób ogrzewania oraz komplet dokumentów. Poniżej wyjaśniam, kto może otrzymać dotację w 2026 roku, ile wynosi wsparcie i jak uniknąć błędów przy składaniu wniosku.
Najważniejsze warunki zależą od domu, pompy i dokumentów
- Beneficjentem może być osoba fizyczna będąca właścicielem lub współwłaścicielem nowego domu jednorodzinnego.
- Budynek musi osiągać wskaźnik EPH+W maksymalnie 55 kWh/(m² × rok).
- Dotacja wynosi do 7 000 zł na pompę powietrzną albo do 21 000 zł na pompę gruntową.
- Wniosek składa się po zakończeniu i opłaceniu inwestycji, wyłącznie elektronicznie.
- Pompa musi być nowa, odpowiednio sklasyfikowana energetycznie i współpracować z instalacją spełniającą wymagania programu.
Kto może skorzystać z programu Moje Ciepło
Program jest przeznaczony dla osób fizycznych będących właścicielami lub współwłaścicielami nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Nie obejmuje mieszkań w blokach, budynków gospodarczych ani obiektów wykorzystywanych wyłącznie sezonowo.
Za nowy budynek uznaje się dom, w którym w dniu składania wniosku nie złożono jeszcze zawiadomienia o zakończeniu budowy ani wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Program obejmuje także domy, dla których takie dokumenty złożono nie wcześniej niż 1 stycznia 2021 roku. Od 24 października 2024 roku wnioskodawca nie musi być osobą wskazaną w pozwoleniu na budowę lub zgłoszeniu budowy. Jeżeli właściciel nie figuruje w tych dokumentach, powinien dołączyć zanonimizowany fragment aktu notarialnego potwierdzający własność, adres nieruchomości i rodzaj budynku.
Ograniczenia dotyczące domu
Na jeden budynek może przypadać jedna dotacja. Wyjątkiem praktycznym jest bliźniak podzielony na dwa samodzielne konstrukcyjnie budynki. W takim przypadku możliwe są dwie dotacje, ale dom z dwoma wyodrębnionymi lokalami nadal traktowany jest jako jeden budynek.
W domu nie może znajdować się źródło ciepła na paliwo stałe, także w okresie pięcioletniej trwałości inwestycji. Kominek nie przekreśla dotacji tylko wtedy, gdy pełni funkcję ozdobną albo rekreacyjną i nie ogrzewa innych pomieszczeń. Nie może mieć płaszcza wodnego ani rozprowadzenia ciepła.
Problem pojawia się również wtedy, gdy w domu prowadzona jest działalność gospodarcza. Jeżeli zajmuje ona więcej niż 20% całkowitej powierzchni budynku, inwestycja nie spełnia warunków programu. Przy mniejszym udziale trzeba pilnować, aby sytuacja nie zmieniła się w ciągu pięciu lat od wypłaty dotacji.
Jaka pompa ciepła spełnia wymagania
Wsparcie obejmuje zakup i montaż nowych pomp ciepła służących do ogrzewania domu albo ogrzewania połączonego z przygotowaniem ciepłej wody użytkowej. Sama pompa do podgrzewania wody, bez funkcji centralnego ogrzewania, nie jest objęta dotacją.
| Rodzaj pompy | Najważniejsze wymagania | Maksymalna dotacja |
|---|---|---|
| Grunt/woda lub woda/woda | Klasa minimum A++, ogrzewanie wodne niskotemperaturowe | 21 000 zł |
| Powietrze/woda | Klasa minimum A++, ogrzewanie wodne niskotemperaturowe | 7 000 zł |
| Powietrze/powietrze | Klasa minimum A+, system centralny ogrzewający cały budynek | 7 000 zł |
W przypadku pomp gruntowych i powietrze-woda wymagane jest ogrzewanie wodne niskotemperaturowe, czyli takie, w którym temperatura zasilania nie przekracza 35°C. Najczęściej chodzi o ogrzewanie podłogowe, ścienne lub sufitowe. Zwykłe grzejniki pracujące przy wyższej temperaturze mogą spowodować problem z uznaniem inwestycji za kwalifikowaną.
Pompa powietrze-powietrze musi obsługiwać cały budynek i być jego jedynym źródłem ogrzewania. Może to być układ z jedną jednostką zewnętrzną i kilkoma wewnętrznymi albo instalacja kanałowa. Pojedynczy klimatyzator zamontowany w salonie nie wystarczy.
Przeczytaj również: Zabudowa zagrodowa na działce rolnej - co trzeba sprawdzić?
Parametry urządzenia i jego wiek
Pompa musi mieć odpowiednią klasę efektywności energetycznej potwierdzoną kartą produktu i etykietą energetyczną. Dla pomp gruntowych i powietrze-woda wymagane jest minimum A++ przy temperaturze zasilania 55°C, a dla pomp powietrze-powietrze minimum A+ dla klimatu umiarkowanego.
Urządzenie powinno być fabrycznie nowe i wyprodukowane maksymalnie 24 miesiące przed montażem. Dlatego przed podpisaniem umowy z wykonawcą sprawdzam nie tylko model pompy, lecz także dokumenty producenta i datę produkcji. Sama nazwa urządzenia na fakturze często nie wystarcza.
Standard energetyczny budynku ma decydujące znaczenie
Najważniejszym warunkiem technicznym jest uzyskanie wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną dla ogrzewania, wentylacji i ciepłej wody, czyli EPH+W nie większego niż 55 kWh/(m² × rok).
EP nie oznacza zużycia prądu przez pompę ani wysokości rachunków. To wskaźnik obliczany w charakterystyce energetycznej budynku. Uwzględnia między innymi izolację przegród, wentylację, źródło ciepła, przygotowanie ciepłej wody i udział energii odnawialnej.
Jeżeli w projekcie budowlanym wpisano inne źródło ogrzewania, charakterystykę można zaktualizować podczas budowy, o ile nie zgłoszono jeszcze zakończenia robót ani nie złożono wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Po zakończeniu budowy zwykle potrzebne będzie świadectwo charakterystyki energetycznej.
W praktyce właśnie ten dokument najczęściej przesądza o powodzeniu wniosku. Zamówienie dobrej pompy nie naprawi błędów w projekcie, dlatego przed zakupem urządzenia warto poprosić projektanta lub audytora o sprawdzenie, czy dom rzeczywiście osiągnie wymagany poziom EP.
Ile wynosi dotacja i jakie koszty można rozliczyć
Dofinansowanie ma formę refundacji. Oznacza to, że najpierw trzeba kupić, zamontować, uruchomić i opłacić kompletną instalację, a dopiero później złożyć wniosek. Dotacja wynosi do 30% kosztów kwalifikowanych albo do 45% dla osoby posiadającej Kartę Dużej Rodziny wystawioną na wnioskodawcę.
| Rodzaj pompy | Standardowa dotacja | Z Kartą Dużej Rodziny |
|---|---|---|
| Pompa gruntowa | Do 30%, maksymalnie 21 000 zł | Do 45%, maksymalnie 21 000 zł |
| Pompa powietrze-woda | Do 30%, maksymalnie 7 000 zł | Do 45%, maksymalnie 7 000 zł |
| Pompa powietrze-powietrze | Do 30%, maksymalnie 7 000 zł | Do 45%, maksymalnie 7 000 zł |
Trzeba pamiętać, że działają jednocześnie dwa ograniczenia: procent kosztów i limit kwotowy. Przy pompie powietrze-woda za 20 000 zł standardowe 30% daje 6 000 zł, natomiast przy koszcie 30 000 zł wyliczenie wyniosłoby 9 000 zł, ale wypłata zostanie ograniczona do 7 000 zł.
Do kosztów kwalifikowanych mogą należeć zakup i montaż pompy, niezbędny osprzęt, zbiornik ciepłej wody, bufor, a przy pompie gruntowej także odwierty i wymagana dokumentacja geologiczna. Koszty dokumentacji mogą być uwzględnione do wysokości 5% kosztów kwalifikowanych.
Nie wolno finansować tej samej inwestycji z innych krajowych lub zagranicznych środków publicznych. Dotacja może być łączona z ulgą termomodernizacyjną, ale w rozliczeniu podatkowym trzeba pomniejszyć odliczane wydatki o otrzymaną dotację.
Jakie dokumenty przygotować do wniosku
Wniosek składa się wyłącznie elektronicznie przez Generator Wniosków o Dofinansowanie. Zanim zacznę go wypełniać, kompletuję dokumenty, ponieważ brak jednego załącznika może wydłużyć ocenę albo doprowadzić do odrzucenia wniosku.
- pozwolenie na budowę lub zgłoszenie budowy, a jeśli właściciel nie jest w nim wskazany, zanonimizowany fragment aktu notarialnego,
- zawiadomienie o zakończeniu budowy albo decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli dotyczy,
- charakterystyka energetyczna z projektu lub świadectwo charakterystyki energetycznej,
- protokół odbioru i uruchomienia pompy,
- faktura zawierająca rodzaj, typ i parametry urządzenia,
- potwierdzenie zapłaty za fakturę,
- karta produktu i etykieta energetyczna pompy,
- zgoda pozostałych współwłaścicieli, jeśli budynek ma więcej niż jednego właściciela,
- skan Karty Dużej Rodziny, jeśli ma podwyższyć poziom dotacji,
- dokumentacja geologiczna przy pompie gruntowej, jeżeli jest wymagana.
Na fakturze powinny znaleźć się informacje pozwalające jednoznacznie zidentyfikować urządzenie. Gdy ich brakuje, potrzebne może być dodatkowe oświadczenie wykonawcy. To drobiazg, o którym inwestorzy często przypominają sobie dopiero po zakończeniu montażu, kiedy uzyskanie poprawionej dokumentacji bywa kłopotliwe.
Terminy i błędy, które mogą pozbawić dotacji
Nabór ma charakter ciągły i zgodnie z aktualnymi zasadami trwa do 31 grudnia 2026 roku albo do wyczerpania przeznaczonych środków. Koszty inwestycji mogą być kwalifikowane od 1 stycznia 2021 roku, ale przedsięwzięcie musi zostać zakończone przed złożeniem wniosku.
Najczęstszy błąd polega na złożeniu wniosku przed uruchomieniem pompy albo przed opłaceniem wszystkich faktur. Program nie działa jak zaliczka. Jest to refundacja poniesionych i udokumentowanych kosztów.
Po wypłacie pieniędzy trzeba utrzymać pompę wraz z niezbędną infrastrukturą przez co najmniej 5 lat. W tym okresie urządzenie powinno pracować w lokalizacji wskazanej we wniosku, a beneficjent może zostać poproszony o udostępnienie dokumentów lub umożliwienie kontroli.
Przed wysłaniem formularza sprawdzam przede wszystkim cztery rzeczy: zgodność danych na fakturze i wniosku, wartość EP, klasę energetyczną pompy oraz brak dodatkowego źródła na paliwo stałe. Taka krótka kontrola jest zwykle bardziej skuteczna niż późniejsze poprawianie dokumentacji na wezwanie.
Co sprawdzić przed podpisaniem umowy z instalatorem
Najbezpieczniej poprosić wykonawcę o wpisanie do oferty dokładnego modelu pompy, jej typu, klasy energetycznej, zakresu montażu i wszystkich elementów towarzyszących. Ogólna pozycja „system grzewczy” może nie wystarczyć do prawidłowego rozliczenia.
Trzeba też potwierdzić, że projekt domu przewiduje instalację niskotemperaturową i że wyliczony wskaźnik EPH+W nie przekracza 55. Jeżeli te warunki nie są spełnione, sama dotacja nie powinna być powodem do zmiany ogrzewania. Najpierw trzeba ustalić, czy pompa będzie dobrze działała w konkretnym budynku, a dopiero potem liczyć refundację.
Moja praktyczna rada jest prosta: zachowaj faktury, przelewy, karty produktu, protokół odbioru i dokumentację energetyczną w jednym komplecie. Program Moje Ciepło może realnie obniżyć koszt inwestycji, ale tylko wtedy, gdy technika, formalności i kolejność działań są dopięte od początku.
